Tarcza

Luty 7, 2020

Tarcza logo Muzeum DOMINIAK

Tarcza ekwipunek wojowników.

Tarcza osłoną dzielnych mężów

Streszczenie

Muzeum Miniaturowej Sztuki Profesjonalnej Henryk Jan Dominiak w Tychach.

Tarcza osłoną dzielnych mężów, których konfrontacje czynione były pieszo lub konno. Rozpoczynając od zmagań jednostek na polu walki, następnie turnieje, czy wreszcie honorowe pojedynki.

Tarcza – Średniowiecze do końca wieku XIII.


Do długotrwałego rynsztunku prewencyjnego rycerzy wczesnośredniowiecznych zalicza się tarczę. Należy żałować, że nawet symboliczny przedmiot jednostkowy takiej tarczy nie doczekał do obecnych czasów. Wobec tego dominuje stanowisko, że były one generowane w całej okazałości z drewna, z rzemiennymi uchwytami, w najlepszym razie z brzegiem okutym metalem i metalowym krążkiem lub wyłupiastym występem centralnie na powierzchni ochronnej, określanym mianem umbo.

Od epoki karolińskiej do X w. włączywszy opancerzenie miało zazwyczaj zarys kolisty, zapożyczony z wzorów perskich. Ta budowa, w dwóch rozmiarach, większym dla jazdy i mniejszym dla piechoty, nie ustępowa jeszcze do końca XIII w. (sporadycznie), jak również w przyszłości.

Konwencjonalne mimo wszystko tarcze tej epoki posiadały kształt migdałowaty, po czym trójkątny, z czego linia prosta ustanawiała brzeg górny, boki zaś były delikatnie zaokrąglone.

Tarcza migdałowata, nazywana od czasu do czasu normandzką, jest stanowczo wynalazkiem zachodnim. Jej antyczne koncepcje z początku XI w. zostały zaczerpnięte z terenu Hiszpanii, Włoch i Francji. Nie ma dwóch zdań, że z Francji przejęli ją Normanowie i upowszechnili w swoich nieprzebranych obszarach, rozciągniętych po całej Europie. Uległa ona nawet translokacji do Bizancjum. Wyprodukowana była z drewna, chroniona skórą ewentualnie pergaminem, dostosowanym do zamalowania. Sposób, w jaki są w ikonografii zobrazowane strzały tkwiące w takich tarczach, wyznacza na ten właśnie materiał. Używano jej w pierwszej kolejności w jeździe, ale także przy oblężeniach. Zakładano ją na długim rzemieniu przez szyję, w boju zaś chwytano uzupełniająco lewą ręką za krótszy rzemień scementowany pośrodku. W wieku XIII tarcza migdałowata rewolucjonizować poczęła swoją postać. Jej górna krawędź ewoluowała raz za razem do bardziej płaskiej, przy czym układ skracano. Reżyserowała się tarcza trójkątna, która królować miała w dalszoplanowym stuleciu i między innymi zdobywać względy szlachty także autorytet w heraldyce.

.

Tarcza – Średniowiecze do końca wieku XV.


W przeciągu wieku XIV rycerze tak samo jak poprzednio posługiwać się trójkątną powlekaną skórą drewnianą tarczą. Jej zewnętrzną powierzchnię okazjonalnie zakrywano wytrzymałym stiukiem (gesso duro), w większości wypadków obrazowanym w znaki heraldyczne. Równolegle z dynamizacją zbroi płytowej notowania tarczy rycerskiej zniżkowały i ograniczały się jej rozmiary. Kontraktowa okolicznościowo projekt sercowaty, zaokrąglony w dół, kolejnym razem czworoboczny, jednakże nieregularny. Jej strona lewa stawała się wyniesioną, a prawa posiadała charakterystyczne oparcie (wycięcie), w którym spoczywała przygotowana do boju kopia.

Rzemienne mocowanie przytwierdzano nitami od spodu w dalekowzrocznym układzie. Długą pętlę przerzucano przez plecy, pętle krótkie dawały gwarancję idealnego rozmieszczenia bojowego tarczy. Nie pozostawało to rzeczą drobiazgową, biorąc pod uwagę, że dłonią kończyny górnej, którą chwytał tarczę, dzielny mąż był zobowiązany prowadzić wodze konia. W wieku XV tarcza rycerska zatwierdzona była w szczególności do walk turniejowych, urzeczywistniając w różnorakich stopniach rozwoju tej gry rolę przełomową. O każdej porze dnia i nocy prócz tego była przeznaczona jako znak rozpoznawalny szlachty i rycerstwa.

.

Tarcza – stan uzbrojenia na zachodzie w wieku XVI.


Na przestrzeni wieku XVI z pól militarnych odchodziły w niepamięć już tarcze. Tak samo jak poprzednio przynajmniej w pierwszym rdzeniu stulecia tarczownicy niemieccy w wybranych rotach pieszych uciekali się po dawnemu do wysokich pawęży. W jednej drugiej zaś wieku, opierając się na modzie renesansu, wcielali koliste żelazne ekrany z grotem pośrodku. Wytwarzano je przede wszystkim szczególnie w Norymberdze, metropolii gospodarczej i kulturalnej, położonej nad rzeką Pegnitz.

Ujawniali się zarówno na Zachodzie husarze ze swymi reprezentatywnymi tarczami zrobionymi z drewna. Pokaźną wszakże popularnością zachwycały się luksusowe tarcze ozdobne. Znajdowały się one w branży nie wyłącznie włoskich i niemieckich, lecz również francuskich i flamandzkich płatnerzy. Cechy fizyczne dziedziczyły także koliste, jak i, wskutek estetyki manieryzmu, sercowaty, kartuszowy lub nerkowy. Te ostatnie zbliżone do półksiężyca w rodzaju antycznej pelty (greckiej lekkiej piechoty – Peltastów) stosowanej za pośrednictwem Amazonek.

Pośród hossy zbroi maksymiliańskiej koliste całuny upiększono splotem promienistych kanelur (płytkie, wklęsłe wyżłobienia), dających w słońcu wynik migotania. Wkrótce potem, w dobie palmy pierwszeństwa stylu plastycznego, powierzchnie tarcz stały się obszarem przedsięwzięci płatnerzy – rzeźbiarzy w żelazie. Rozsmakowywano się w fabułach mitologicznych i scenach z historii antycznej, ale dochodziły do skutku też i tematyczne aktualizacje. Gdy koniec końcem wszedł w modę styl dekoracji „tapetowej” uatrakcyjnianej kolorystycznie, przysłony korygowano oksydacją, złoceniem i srebrzeniem. Konsumentami tych dzieł, szlagierowych nadzwyczajnie, byli generalnie władcy. Nie rozstawała się z nimi gwardia pałacowa. Odgrywała decydującą rolę jako zasadniczy okoliczności uroczystych wjazdów, triumfów i bankietów obcych posłów.

.

417 wyrazów – (8 lutego 2020 o 05:31:59).

506 uzewnętrznienień – (8 lutego 2020 o 11:52:57).

589 wymów – (9 lutego 2020 o 10:51:48).

666 ekspresji – (9 lutego 2020 o 11:58:39).

674 ekspresji – (9 lutego 2020 o 13:55:45).

9 lutego 2020 o 14:14:53/779/1.

One Response to Tarcza

  1. admin says:

    Werbalizm:
    tarcza zeusa wykuta przez hefajstosa. dlaczego tarcza achillesa ma kształt koła. porównaj rycinę tarczy achillesa z jej opisem w tekście iliady. uzasadnij że opis tarczy achillesa ma charakter dynamiczny. tarcza bogini ateny. tarcza amazonek symbolika. polski orzeł wojskowy z tarczą amazonek. znak orła na tarczy amazonek. tarcza do drewna. tarcza zegara ze wskazówkami. tarcza do szlifowania betonu na mokro.